Оны сүүлээр хүнсний ногоо, төмс, үр тарианы үнэ өсөж, импортын хамаарал нэмэгдэх нь үү дээ? Юу болоод байна вэ?
📈 Огцом буурав
Их ургац дууссан үе буюу энэ оны эхний 9 сарын байдлаар хураасан үр тарианы хэмжээ жилийн өмнөхөөсөө 54.2% буурч 120.2 мянган тн болсон аж. Үүнээс гадна хүнсний ногоо, төмс, таримал тэжээлийн хэмжээ гээд бүгд буурсан байгаа юм. Төмсний хураалт л гэхэд 36.2% буурчээ.
🔍 Трэнд: Өнгөрсөн оны эхний 9 сар бол газар тариалангийн салбарын оргил үе байсан. Үр тариа болон хүнсний ногооны хураалт 2020 оноос хойших дээд түвшинд хүрч байлаа. Харин 2023 онд үр тарианы хураалт одоогийнхтой адил огцом буурч байсан аж.
📌 Үнэ яав? 2023 онд 10 нэр төрлийн хүнсний барааны захуудын дундаж үнэ дунджаар 9% өсөж байлаа. Одоо бол монгол төмсний үнэ жилийн өмнөхөөсөө 33.3%, байцайны үнэ 133.3%, манжингийн үнэ 16.7% өссөн байдалтай байна.
🧐 Атар аяны нөлөө юу байв?
Монгол Улс 1959 онд атрын анхны, 1976 онд 2 дахь аяныг амжилттай зохион байгуулсны үр дүнд тариалангийн эргэлтийн талбайн хэмжээ 1.2 сая га-д хүрсэн гэдэг. Энэ оны 2-р сараас Атар-4 аяныг эхлүүлэх шийдвэр гаргасан. Нийтдээ жил үргэлжилнэ. Уг аянд тариалан эрхлэгчдэд олгох хөнгөлөлттэй зээлийг арилжааны банкны эх үүсвэрээр санхүүжүүлж ЗГ зээлийн хүүгийн дэмжлэгийг хариуцан төлөхөөр тусгаснаас гадна аяны үйл ажиллагааг орон нутагт сурталчлан таниулах, идэвхжүүлэх зардал ч гарч байгаа.
🔺 Яаж хэмжих вэ? Аливаа салбарын хөгжлийг дэмжих бодлоготой, хэрэгжүүлдэг хөтөлбөртэй байх нь сайн хэрэг. Гэвч үр дүнг нь юугаар хэмжих вэ, явцын тайлангаа яаж тайлагнах вэ гэдэг хамгийн чухал. Статистик мэдээллээр бол энэ аяныг үр дүнтэй байсан гэж дүгнэхэд хэцүүхэн. Богино, дунд, урт хугацааны үр дүнгээ танилцуулаад явдаг бол ч…
Эцэст нь… МАА, газар тариалан үнэхээр чухал салбар хэдий ч эдийн засагт үзүүлэх нөлөө нь тун бага, хөгжил нь ч дорой. Үнэхээр энэ салбаруудыг дэмжих гэж байгаа бол дан ганц хөнгөлөлттэй зээл өгөхөөс гадна хөрсөн дээр бууж нөлөө үзүүлдэг бодлого, хөтөлбөр хэрэгжүүлдэг байгаасай.
7000-0501
