5-2=3 байсан бол 4-3=1 боллоо. Юу гэсэн үг вэ гэхээр, 👇
🪫 Дундарсаар, дундарсаар
Манай гадаад валютын улсын нөөц өмнөх сараасаа 2.5%, оны эхнээс 13.6% буурч $4.76 тэрбум руу уналаа. Учир нь бидний экспортоосоо олж байгаа орлого буураад байгаа хэрэг. Тодруулбал, өнгөрсөн сарын экспорт жилийн өмнөхөөсөө 8.1%, 2023 оны оргил сараас 35% буурчээ. Энэ хэдхэн %-ийн цаана хэдэн зуун сая $ яригдаж байгаа шүү. 35%-ийн цаана л гэхэд $531.6 саяын зөрүү байна.
🧐 Шалтаг шавар: Экспортын орлого буурсан нь хамгийн том, тод шалтгаан нь нүүрсний үнийн бууралт. Өнгөрсөн сарын нүүрсний экспортын орлого л гэхэд жилийн өмнөхөөсөө $445.9 саяар багассан байгаа юм. Бас болоогүй дайн дээр дажин гэгчээр ямааны мах, төмрийн хүдрийн экспортын орлого ч буураадахжээ.
📌 Юунд хөтөлнө вэ? Ийм нөхцөл байдалд төгрөгийн ханшид дарамт үүсэх, импортын барааны үнэ өсөж гадаад худалдааны тэнцэл алдагдалтай гарах эрсдэл үүсэхээр байна.
⚔️ Нөгөө талаас хонхойлгочихгүйхэн шиг: Алт, зэс экспортолдоггүй байсан бол манай экспорт элгээрээ хэвтэх биш, шал арчих байж. Учир нь саяын ярьсан хугацаанд боловсруулаагүй буюу хагас боловсруулсан алт $143.4 сая, зэсийн хүдэр ба баяжмал $108.2 саяар өссөн байгаа юм. Ажилтай тулдаа өртэй байна гэдэг шиг зэс, алт экспортолдог тулдаа 8.1% буураад тогтжээ.
⛲️ Урсгасаар, урсгасаар
Эсрэг талд бид суудлын автомашин болон дизель түлшний импортод дийлэнх мөнгөө урсгаж байна. Өнгөрсөн сарын суудлын автомашины импорт өмнөх оны мөн үеэсээ 49.8 саяар, дизелийн түлшнийх 45 саяар тус тус нэмэгдсэн тул импорт өмнөх оны мөн үеэс 115.7 саяар өссөн байгаа юм. Түгжрэлтэй ч машинд дуртай, газрын тостой ч үйлдвэргүй улс байх цаг дор инфляц нь өсөөд, ₮ нь сулраад л байж байна даа.
Эцэст нь… Нүүрсний үнэ буцаж сэргэх нь юу л бол. Зэс, алтны үнэ экспортын орлогыг навс унагахгүй торгоож байгаа дээр нь уул уурхайн салбараа тэлээд, олон том орд хайж илрүүлээд, дотоодын үйлдвэрлэлээ дорвитой, бодитой дэмжээд импортын хамаарлаа бага ч гэсэн бууруулчих юм сан.
7000-0501
